Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in ekonomi yönetiminde görev aldığı dönemde, Türkiye’deki gıda fiyatları ile dünya genelindeki gıda fiyatları arasındaki makas dikkat çekici boyutlara ulaştı.
Ekonomist İnan Mutlu’nun, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) verilerini baz alarak hazırladığı “Gıda Fiyat Endeksi” çalışması, Türkiye ile küresel piyasalar arasındaki fiyat artışı farkını gözler önüne serdi.
Paylaşılan veriler, son dönemde Türkiye’deki gıda enflasyonunun dünya ortalamasının oldukça üzerinde seyrettiğini ortaya koyarken, gıda fiyatlarındaki yükseliş yeniden tartışma konusu oldu.
TÜRKİYE’DEKİ GIDA FİYATLARI DÜNYA ORTALAMASINI KATLADI
Haziran 2023’ün 100 puan olarak kabul edildiği endeks verilerine göre, küresel gıda fiyatlarında son üç yılda sınırlı bir artış yaşanırken, Türkiye’de çok daha sert bir yükseliş kaydedildi.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, dünya gıda fiyat endeksi Haziran 2026 itibarıyla 105,9 seviyesine çıktı. Bu da küresel ölçekte gıda fiyatlarının yaklaşık yüzde 6 oranında arttığını ortaya koydu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri esas alınarak hazırlanan endekste ise Türkiye’nin gıda fiyat endeksi aynı dönemde 296,4 seviyesine ulaştı. Böylece Türkiye’deki gıda fiyatlarındaki artışın yaklaşık yüzde 196 olduğu hesaplandı.
Veriler, Türkiye’deki gıda enflasyonunun dünya ortalamasının çok üzerinde seyrettiğini ve küresel fiyat hareketlerinden belirgin şekilde ayrıştığını ortaya koydu.
Ekonomist İnan Mutlu
TÜİK ve FAO verilerini baz alarak hazırladığı çalışmada, Türkiye’deki gıda fiyatlarındaki yükselişin küresel ortalamanın oldukça üzerinde gerçekleştiğini vurguladı.
Haziran 2023 ile Haziran 2026 dönemini kapsayan karşılaştırmalı grafikte, Türkiye ile dünya genelindeki gıda fiyat endeksleri arasındaki belirgin fark dikkat çekti. Veriler, Türkiye’de gıda fiyatlarının son üç yılda çok daha hızlı arttığını ortaya koydu.
Uzmanlar, gıda fiyatlarındaki sert yükselişin özellikle dar ve sabit gelirli vatandaşların temel besin ürünlerine ulaşmasını her geçen gün daha da zorlaştırdığına dikkat çekiyor. Et, süt, yumurta, peynir ile taze sebze ve meyve gibi temel tüketim ürünlerinin birçok hane için daha yüksek maliyetli hale geldiği belirtilirken, artan fiyatların çocukların sağlıklı ve dengeli beslenmesi üzerinde de olumsuz etkiler yaratabileceği ifade ediliyor.
UZMANLAR UYARDI
Haberde yer verilen uzman değerlendirmelerine göre, küresel gıda fiyatlarının büyük ölçüde yatay seyrettiği bir dönemde Türkiye’de yaşanan yüksek fiyat artışları, özellikle toplumun kırılgan kesimleri açısından endişe yaratıyor.
Uzmanlar, temel gıda ürünlerindeki fiyat artışlarının uzun vadede çocukların yeterli ve dengeli beslenmesini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Gıda enflasyonundaki yükselişin yalnızca ekonomik bir sorun olmadığına işaret eden değerlendirmelerde, sağlıklı beslenmeye erişimin giderek zorlaşmasının gelecek nesiller üzerinde de önemli sonuçlar doğurabileceği vurgulanıyor.
Özellikle dar gelirli ailelerin artan gıda maliyetleri nedeniyle beslenme alışkanlıklarını değiştirmek zorunda kaldığı belirtilirken, uzmanlar bu durumun çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimi açısından yakından takip edilmesi gereken bir risk oluşturduğunu ifade ediyor.
